Pilihan Raya Negeri (PRN) Sabah ke-17 mencatat sejarah baharu apabila sebanyak 596 calon daripada 23 parti politik dan calon bebas sah bertanding untuk merebut 73 kerusi Dewan Undangan Negeri (DUN). Angka tersebut adalah peningkatan ketara berbanding PRN Sabah 2020, menjadikan persaingan kali ini antara yang paling sengit dalam sejarah negeri.
Perincian rasmi penamaan calon diumumkan oleh Suruhanjaya Pilihan Raya (SPR), seperti dilaporkan dalam laporan Utusan Malaysia:
🔗 Utusan Malaysia – “596 calon, 23 parti rebut 73 DUN Sabah”
Menurut laporan tersebut, pertambahan calon bebas yang mencecah 74 orang turut menyemarakkan persaingan, dengan beberapa kerusi menyaksikan pertarungan hingga 14 penjuru.
DUN Sabah: Peranan & Struktur
Dewan Undangan Negeri Sabah memainkan peranan penting sebagai badan perundangan utama negeri yang bertanggungjawab menggubal undang-undang, meluluskan bajet, dan menentukan pembentukan kerajaan negeri melalui majoriti parti atau gabungan.
Perkembangan Penting DUN Sabah Sejak 2020
- DUN Sabah kini mempunyai 73 kerusi selepas penambahan melalui pindaan undang-undang pada 2019.
- Pilihan Raya Negeri terakhir berlangsung pada 2020 selepas pembubaran mengejut, yang membuka jalan kepada perubahan landskap politik negeri.
- Sabah sering berdepan perubahan penjajaran politik, termasuk lompat parti dan pembentukan gabungan baharu, menjadikan kestabilan kerajaan negeri isu utama kepada pengundi.
PRN 2025: Data Penting & Statistik
Berikut ialah pecahan utama seperti dilaporkan oleh Utusan Malaysia:
🔗 Rujukan Sumber
Ringkasan:
- 596 calon bertanding (rekod tertinggi Sabah)
- 23 parti politik bertanding secara rasmi
- 74 calon bebas turut serta
- Pertembungan antara 4 hingga 14 penjuru di beberapa kawasan
- Peningkatan 149 calon berbanding PRN 2020 (447 calon)
- Jumlah parti meningkat daripada 14 parti pada 2020 ke 23 parti tahun ini
Situasi ini menunjukkan keadaan politik Sabah yang unik, dengan pelbagai parti tempatan dan gabungan nasional cuba mempengaruhi keputusan di peringkat negeri.
Strategi & Kedinamikan Politik Sabah
1. Undi Pecah Dijangka Berlaku
Dengan jumlah calon yang tinggi, risiko undi berpecah meningkat — sesuatu yang sering memberi kelebihan kepada parti atau calon yang mempunyai blok penyokong setia.
2. Parti Tempatan Mendapat Tumpuan
Parti-parti Sabah berteraskan identiti negeri dijangka memanfaatkan isu autonomi negeri, pembangunan luar bandar, dan hak-hak Orang Asal sebagai naratif utama kempen.
3. Kawasan Luar Bandar Jadi Penentu
Kerusi luar bandar, khususnya di pedalaman, Tongod, Beluran, Nabawan, Pitas dan Ranau, sering menjadi ‘kingmaker’ dalam pembentukan kerajaan negeri.
4. Pembentukan Kerajaan Baharu Dijangka Rumit
Dengan bilangan parti yang besar, pembentukan kerajaan negeri selepas PRN berkemungkinan memerlukan pembentukan gabungan pasca-pilihan raya, bukan menang bersih seperti tahun-tahun sebelumnya.
Latar Belakang Pengundian Sabah
Sabah mempunyai tradisi pilihan raya yang unik dengan beberapa ciri tersendiri:
- Pengaruh kuat calon tempatan berbanding parti.
- Isu pembangunan, jalan raya, air, elektrik, dan peluang ekonomi sangat mempengaruhi undi luar bandar.
- Kawasan minoriti dan komuniti Orang Asal (Kadazan-Dusun-Murut-Rungus) menjadi penentu keputusan di banyak kerusi.
- Sejarah pergolakan politik Sabah menjadikan pengundi lebih berhati-hati dalam memberi mandat.
Penutup
PRN Sabah ke-17 bukan sahaja merekodkan bilangan calon paling ramai dalam sejarah negeri, tetapi juga menandakan kebangkitan semula persaingan politik pelbagai penjuru yang kompleks. Dengan 596 calon daripada 23 parti, keputusan kali ini bakal menentukan bukan sahaja siapa yang menguasai Dewan Undangan Negeri, tetapi juga masa depan hala tuju politik Sabah dalam beberapa tahun akan datang.
Naratif Online akan membawa liputan lanjut termasuk analisis kerusi panas, dinamika parti tempatan serta unjuran pembentukan kerajaan negeri selepas keputusan rasmi diumumkan.
