KUALA LUMPUR, 30 Jan 2026 — Kabinet bersetuju dengan cadangan untuk mengehadkan tempoh jawatan Perdana Menteri kepada maksimum 10 tahun, sebagai sebahagian daripada agenda reformasi institusi Kerajaan MADANI.
Menteri di Jabatan Perdana Menteri (Undang-Undang dan Reformasi Institusi), Azalina Othman Said, berkata keputusan itu dibuat dalam Mesyuarat Jemaah Menteri mingguan pada Jumaat.
Menurut beliau, langkah tersebut penting bagi memperkukuh akauntabiliti, sistem semak dan imbang, serta tadbir urus negara yang berteraskan Perlembagaan Persekutuan.
Kelebihan Dasar Had Tempoh Jawatan Perdana Menteri
Penganalisis melihat had tempoh 10 tahun ini membawa beberapa kelebihan strategik kepada sistem demokrasi negara:
- Mengelakkan penumpuan kuasa berpanjangan
Had tempoh jawatan berfungsi sebagai benteng institusi bagi mengelakkan kuasa eksekutif tertumpu terlalu lama kepada seorang individu, sekali gus mengurangkan risiko penyalahgunaan kuasa. - Memperkukuh akauntabiliti dan budaya tadbir urus
Dengan tempoh masa yang jelas, Perdana Menteri dan Kabinet terdorong untuk melaksanakan dasar secara lebih berfokus dan berkesan, bukannya bergantung kepada kelebihan politik jangka panjang. - Menggalakkan pembaharuan kepimpinan
Dasar ini membuka ruang kepada peralihan kepimpinan yang lebih teratur dan sihat, sekali gus membantu membina pelapis kepimpinan nasional serta mengurangkan politik personaliti. - Meningkatkan keyakinan awam dan pelabur
Kestabilan institusi melalui peraturan yang jelas memberi isyarat positif kepada rakyat dan komuniti pelabur bahawa sistem pemerintahan negara berlandaskan undang-undang, bukan individu.
Amalan Negara Luar
Walaupun tidak semua negara mengehadkan tempoh jawatan Perdana Menteri, beberapa demokrasi utama telah lama mengamalkan had tempoh bagi ketua eksekutif mereka:
- Amerika Syarikat
Presiden dihadkan kepada dua penggal (8 tahun), diperkenalkan selepas pengalaman pemerintahan panjang Franklin D. Roosevelt, bagi memastikan keseimbangan kuasa. - Indonesia
Presiden hanya boleh memegang jawatan selama dua penggal (10 tahun), satu pembaharuan penting pasca-Reformasi 1998 bagi mengelakkan pengulangan era pemerintahan autoritarian. - Perancis
Presiden dihadkan kepada dua penggal berturut-turut, bertujuan mengekalkan kesinambungan dasar tanpa menjejaskan prinsip demokrasi.
Sebaliknya, beberapa negara berparlimen seperti United Kingdom dan Jepun tidak menetapkan had tempoh rasmi bagi Perdana Menteri. Namun, peralihan kepimpinan lazimnya berlaku melalui tekanan politik dalaman parti dan Parlimen.
Dalam konteks ini, cadangan Malaysia untuk memperkenalkan had tempoh jawatan Perdana Menteri secara formal dilihat sebagai langkah progresif yang jarang dilakukan dalam sistem Westminster, dan menandakan kesungguhan Kerajaan MADANI untuk melakukan pembaharuan struktur.
Pindaan Perlembagaan
Walaupun Kabinet telah bersetuju secara dasar, pelaksanaan had tempoh ini dijangka memerlukan pindaan Perlembagaan Persekutuan atau penggubalan undang-undang khusus, yang memerlukan sokongan majoriti khas di Parlimen.
Butiran lanjut mengenai mekanisme pelaksanaan dan garis masa dijangka akan diperincikan oleh Kerajaan dalam masa terdekat.
Penutup
Had tempoh 10 tahun bagi jawatan Perdana Menteri bukan sekadar perubahan teknikal, tetapi satu isyarat reformasi institusi yang besar. Jika dilaksanakan dengan rapi dan konsisten, dasar ini berpotensi menjadi legasi penting dalam memperkukuh demokrasi, tadbir urus dan kepercayaan rakyat terhadap sistem pemerintahan negara.
Kategori: Politik | Reformasi Institusi
Tag: Perdana Menteri, Reformasi Institusi, Had Tempoh Jawatan, Kerajaan MADANI, Demokrasi
