Kadar kehilangan air tidak berhasil atau Non-Revenue Water (NRW) di daerah Beaufort, Sabah dilaporkan mencecah 78.6 peratus, sekali gus menimbulkan kebimbangan terhadap kecekapan sistem agihan air di kawasan tersebut.
Menurut Menteri Peralihan Tenaga dan Transformasi Air, perkara itu dinyatakan dalam jawapan bertulis di Dewan Rakyat pada 3 Mac 2026 bagi menjawab soalan yang dikemukakan oleh Datuk Hajah Siti Aminah Aching (Beaufort) mengenai kapasiti Loji Rawatan Air di daerah tersebut.
Beliau menjelaskan bahawa daerah Beaufort kini menerima bekalan air daripada dua Loji Rawatan Air (LRA) utama iaitu LRA Beaufort I dan LRA Beaufort II, dengan kapasiti gabungan sebanyak 60 juta liter sehari.
Bekalan tersebut digunakan oleh kira-kira 12,940 pengguna berdaftar di daerah berkenaan.
Namun begitu, rekod Jabatan Air Negeri Sabah menunjukkan kadar kehilangan air tidak berhasil di daerah tersebut adalah 78.6 peratus pada tahun 2024, antara yang tertinggi direkodkan di negara ini.
Paip Lama dan Kebocoran
Dalam jawapan itu, kementerian menjelaskan bahawa antara punca utama NRW tinggi ialah keadaan paip agihan yang telah uzur dan sering mengalami kerosakan.
Masalah yang dikenal pasti termasuk:
- paip pecah secara kerap
- kebocoran pada paip lama
- kekurangan sistem pemantauan NRW yang komprehensif
Keadaan ini menyebabkan sebahagian besar air terawat tidak sampai kepada pengguna akhir walaupun telah melalui proses rawatan di loji.
Projek RM52 Juta Kurangkan NRW
Bagi mengatasi masalah tersebut, kerajaan negeri Sabah telah menyediakan peruntukan sebanyak RM52 juta untuk melaksanakan Program Pengurangan NRW di daerah Beaufort.
Menurut kementerian, projek tersebut dijangka siap sepenuhnya menjelang tahun 2030.
Selain itu, kerajaan persekutuan melalui Kementerian Peralihan Tenaga dan Transformasi Air turut melaksanakan Program Pengurangan NRW Kebangsaan, yang memberi tumpuan kepada kerja penggantian paip kritikal di seluruh negara.
Program tersebut dijangka membantu meningkatkan kecekapan sistem bekalan air serta mengurangkan kehilangan air dalam rangkaian paip.
Cabaran Infrastruktur Air Sabah
Isu bekalan air di Sabah sering menjadi perhatian kerana sebahagian infrastruktur paip dibina puluhan tahun lalu dan kini memerlukan naik taraf.
Pakar industri air menyatakan bahawa kadar NRW yang tinggi bukan sahaja menjejaskan bekalan air kepada pengguna, malah meningkatkan kos operasi operator air kerana air yang dirawat tidak menghasilkan hasil kepada sistem bekalan air.
Sebagai perbandingan, kadar NRW purata di Malaysia biasanya berada sekitar 30 hingga 35 peratus, jauh lebih rendah berbanding angka yang direkodkan di Beaufort.
